Thăm dò
Thống kê truy cập

null Phòng ngừa bệnh sởi và tiêm chủng đầy đủ 2 mũi vắc xin phòng bệnh sởi cho trẻ.

Tuyên truyền sức khỏe
Thứ năm, 12/11/2020, 14:37
Màu chữ Cỡ chữ
Phòng ngừa bệnh sởi và tiêm chủng đầy đủ 2 mũi vắc xin phòng bệnh sởi cho trẻ.

Sởi là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút sởi (Paramyxovirus) gây ra, bệnh xuất hiện quanh năm nhưng thường xảy ra dịch vào những tháng mùa Đông - Xuân. Bất kỳ ai cũng có thể mắc bệnh sởi, không phụ thuộc vào lứa tuổi, giới tính. Tuy nhiên, các trường hợp có hệ miễn dịch yếu (người già, bệnh mạn tính) hoặc trẻ em (đặc biệt là trẻ dưới 05 tuổi) thường có nguy cơ mắc bệnh sởi cao hơn và nặng hơn. Bệnh sởi lây truyền qua đường hô hấp do tiếp xúc trực tiếp với chất tiết đường mũi họng của bệnh nhân. Bệnh sởi là bệnh lành tính, nhưng có khả năng gây suy giảm miễn dịch rất nhanh nên trẻ dễ mắc các bệnh kèm theo như viêm phổi, tiêu chảy, suy dinh dưỡng, thối mũn xương hàm, mù lòa vĩnh viễn….

Đường lây nhiễm bệnh sởi:

- Lây qua đường hô hấp: Tiếp xúc với dịch tiết, dịch mũi, hầu, họng, nước bọt khi ho, hắt hơi bắn theo những giọt nước li ti chứa vi rút.

- Lây qua vật trung gian: Tiếp xúc gần gũi, nắm tay chân, dùng chung vật dụng sinh hoạt: bàn chải, điện thoại, tay cầm cửa, dụng cụ sinh hoạt… có chứa dịch tiết của người bệnh sởi.

- Những người đã từng mắc bệnh sởi hoặc đã tiêm vắc xin phòng sởi sẽ có miễn dịch suốt đời và không bị lây nhiễm từ người bệnh sởi. Tuy nhiên, theo thời gian trí nhớ miễn dịch giảm và có lúc đề kháng cơ thể kém thì khi tiếp xúc nguồn bệnh sởi sẽ mắc bệnh. Tiêm vắc xin đúng lịch khuyến cáo sẽ bảo vệ khỏi bệnh sởi rất hiệu quả, nếu có bị mắc sởi thì bệnh cũng nhẹ và rất ít biến chứng. Tiêm nhắc sởi mũi 2 đúng theo khuyến cáo của ngành y tế giúp phòng ngừa bệnh sởi hiệu quả hơn.

Biểu hiện bệnh sởi:

- Giai đoạn ủ bệnh kéo dài từ 1 đến 2 tuần, người bệnh không có biểu hiện gì cho dù đã nhiễm vi rút sởi. Đây là giai đoạn lây lan sớm và khó phát hiện.

- Giai đoạn 2: Sốt cao kéo dài, nổi ban thường xuất hiện trong khoảng 1-2 ngày, người bệnh có thể phát ban toàn cơ thể hoặc một vùng da, nốt ban thường mọc từ phần đầu, vùng trước sau tai. Ban hồng dạng nốt, dùng tay sờ lên bề mặt da vùng phát ban sẽ thấy da cồm cộm mà không nhẵn như các hồng ban khác. Những nốt ban đỏ nổi trên bề mặt da 1 đến 1,5mm, không mủ, không đau, không ngứa. Hiện tượng phát ban mất dần đi theo thứ tự xuất hiện, ban mọc ở đâu thì sẽ bay ở đó trước, kèm theo sốt cũng giảm hơn.

- Giai đoạn 3: Giai đoạn hết ban và sốt, cơ thể mệt mỏi, trên bề mặt da xuất hiện những vết thâm mờ dần phai đi như vết vằn da hổ.

Điều trị bệnh sởi: Bệnh sởi chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, điều trị chủ yếu tăng đề kháng, phòng ngừa bội nhiễm và các biến chứng nặng do sởi gây ra. Do đó, việc chăm sóc cho người bệnh đóng vai trò rất quan trọng:

- Hạ sốt dùng paracetamol theo chỉ định bác sĩ.

- Uống nhiều nước, bổ sung nước hoa quả hay vitamin C để tăng cường sức đề kháng. Trẻ cần tăng cường dinh dưỡng đầy đủ để phòng suy dinh dưỡng.

- Vệ sinh sạch sẽ, tắm rửa, xúc miệng mỗi ngày bằng nước muối sinh lí.

- Theo dõi các biến chứng có thể xảy ra.

Trẻ mắc bệnh hoặc nghi mắc bệnh sởi phải được cách ly, nghỉ học và không đến nơi tập trung đông người để tránh lây lan trong cộng đồng.

Biến chứng của bệnh sởi:

Các biến chúng có thể xảy ra: Viêm phổi kẽ, viêm phế quản, viêm tai giữa, viêm kết mạc mắt, viêm não, viêm tủy cấp, viêm cơ tim, tiêu chảy kiết lị… cần được theo dõi và điều trị tại bệnh viện.

Vắc xin ngừa bệnh sởi: Đây là vắc xin có chứa vi rút sống đã được làm giảm độc lực, có 2 dạng vắc xin sởi chính là dạng đơn và dạng kết hợp với mức độ hiệu quả là như nhau; dạng kết hợp, vắc xin thường được kết hợp sử dụng cùng vắc xin rubella và quai bị; chọn vắc xin dạng kết hợp sẽ tiện lợi hơn do giảm số mũi phải tiêm. 

Vắc xin sởi có tính an toàn cao đối với sức khỏe của người tiêm (kể cả người bị nhiễm HIV cũng tiêm được). Theo nghiên cứu, tỷ lệ trẻ em 9 tháng tuổi có khả năng miễn nhiễm với bệnh sởi sau liều tiêm cơ bản đầu tiên là 85%. Tỷ lệ này ở trẻ trên 12 tháng tuổi là 95%. Hầu hết các trường hợp đều đạt miễn dịch 100% sau 2 mũi tiêm. Vắc xin sởi có hiệu quả kéo dài nhiều năm liền. 

Thời điểm tiêm vắc xin sởi: Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tất cả trẻ em từ 9 tháng tuổi (đặc biệt trong vùng có dịch) nên được tiêm vắc xin sởi:

- Trẻ từ 9 tháng tuổi: tiêm vắc xin sởi đơn.

- Trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên: tiêm vắc xin sởi kép.

Theo Bộ y tế và Viện Vệ sinh Dịch tễ TƯ, mũi sởi đầu tiên nên được tiêm cho trẻ trong giai đoạn 09 - 11 tháng tuổi. Mũi thứ hai được thực hiện sau đó khoảng 6 - 7 tháng (khi trẻ được 15 - 18 tháng tuổi). Khi trẻ ở độ tuổi 4 - 6 tuổi có thể tiêm thêm 1 mũi nhắc lại nếu cần thiết. Đối với trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên, trẻ vị thành niên và người lớn chưa từng mắc bệnh sởi hoặc chưa từng tiêm vắc xin sởi trước đây thì cần tiêm ít nhất 2 mũi, lý tưởng là tiêm 28 ngày trước khi vào vùng có nguy cơ cao mắc bệnh. Đối với phụ nữ đang có ý định mang thai thì cần tiêm vắc xin sởi trước đó ít nhất 03 tháng. 

Người dân cùng ngành Y tế chung tay phòng ngừa bệnh sởi và các dịch bệnh truyền nhiễm mùa Đông - Xuân:

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bạc Liêu, Trung tâm y tế huyện/thị xã/thành phố và các Trạm y tế tích cực phòng ngừa bệnh sởi và các dịch bệnh mùa Đông – Xuân trong cộng đồng:

- Lập kế hoạch phòng chống dịch bệnh mùa Đông – Xuân cụ thể, chuẩn bị nhân lực, trang thiết bị, cơ số thuốc phòng chống dịch và củng cố mạng lưới y tế cơ sở, đội phòng chống dịch lưu động.

- Tăng cường công tác tuyên truyền để người dân nắm được tình hình dịch bệnh, mức độ nguy hiểm của dịch bệnh và biết cách phòng ngừa bệnh sởi và các dịch bệnh mùa Đông - Xuân.

- Người dân cần phòng bệnh cho bản thân và gia đình bằng các biện pháp đơn giản mà hiệu quả: Vệ sinh môi trường xung quanh, nhà ở thông thoáng. Thường xuyên lau dọn nhà cửa bằng các chất tẩy rửa thông thường; vệ sinh cá nhân sạch sẽ, thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, có chế độ ăn uống dinh dưỡng hợp lý.

- Đưa trẻ trong độ tuổi tiêm chủng đến Trạm y tế để tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch. Tiêm các vắc xin khác theo khuyến cáo của ngành y tế.

Bệnh sởi có tính lây truyền cao, chỉ có thể cắt đứt được sự lây truyền của bệnh trong cộng đồng khi đạt được >95% tỷ lệ miễn dịch bảo vệ đặc hiệu trong cộng đồng. Dịch thường có tính chu kỳ từ 3-5 năm. Tất cả những người chưa bị mắc bệnh sởi hoặc chưa được gây miễn dịch đầy đủ bằng vắc xin sởi đều có cảm nhiễm với bệnh sởi.

Tiêm vắc xin sởi là cách tốt nhất và duy nhất để phòng bệnh hiệu quả. Hiện nay tại các cơ sở y tế đã có vắc xin phòng sởi, các bà mẹ nên tiêm cho trẻ nhỏ theo quy định của chương trình Tiêm chủng mở rộng của Bộ Y tế./.

Bác sĩ. Phước Nhường

Số lượt xem: 360

 
© SỞ Y TẾ BẠC LIÊU
Chịu trách nhiệm chính: ông Nguyễn Minh Tùng - Phó Giám đốc Sở Y tế
Địa chỉ: Số 07, đường Nguyễn Tất Thành, phường 1, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu
Điện thoại: 0291.3.824206. Fax: 0291.3.824206  Email: syt@baclieu.gov.vn